reż. Anna Smolar

21 maja 2019, godz. 20.00
Akademia Teatralna im. A. Zelwerowicza – Wydział Sztuki Lalkarskiej, ul. Sienkiewicza 14
bilet: 30 zł – do kupienia w kasie kina Forum, kasie BOK/CLZ, na stronie bilety.bok.bialystok.pl oraz w miejscu wydarzenia na pół godziny przed jego rozpoczęciem

Spotkanie z twórcami po spektaklu poprowadzi Katarzyna Siergiej

„Henrietta Lacks? Nie znam”. Takiej odpowiedzi udzieli większość. Anonimowa bohaterka czy ofiara medycyny? Czarnoskóra kobieta wykorzystana do badań naukowych, czy jedna z nieuleczalnie chorych pacjentek, której komórki, pobrane do prowadzenia eksperymentów naukowych, okazały się – jako pierwsze w historii nauki – zdolne do nieśmiertelnego wysiłku?
To było w roku 1951 w Baltimore. 31-letnia Henrietta zachorowała na raka macicy, zmarła po kilku miesiącach nieefektywnego leczenia. Nie wiedziała o tym, że pobrano jej komórki, które okazały się zdolne do namnażania. Nie dowiedziała się o komórkach HeLa i emocjach, jakie wzbudziły w naukowcach. Osierociła piątkę dzieci, które nie dostały żadnego wsparcia, a nielojalni lekarze zbili na niej kapitał symboliczny i/lub materialny.
To melodramat godny hollywoodzkiego kina. Ale czy nie lepiej spojrzeć na historię Henrietty Lacks z perspektywy wspólnej i na chłodno zastanowić się nad sprawą własności komórek? Czy postęp nauki byłby możliwy, gdybyśmy mieli prawo żądać rekompensaty finansowej za oddane tkanki? Czy powstałby cennik komórek? Ile kosztowałyby te zdrowe, a ile zrakowaciałe? Które z nich są cenniejsze? Otwierają się też wątpliwości dotyczące demokratyczności postępu medycyny. Kto na nim zarabia i kto na nim korzysta? Historia Henrietty i komórek HeLa porusza bardzo wiele tematów i nie daje żadnych odpowiedzi. Staje się grą z sumieniem, doświadczeniem i przeświadczeniem.
A tymczasem gdzieś tam nasze komórki pobrane rutynowo podczas badań, prowadzą już swoje własne życie. Czy tęsknisz za nimi?

Pierwszy pokaz work in progress odbył się w Centrum Nauki Kopernik we wrześniu 2016 roku w ramach Festiwalu Przemiany. Premiera pełnej wersji scenicznej odbyła się 23 kwietnia 2017 roku w Nowym Teatrze.

reżyseria: Anna Smolar
scenariusz: Anna Smolar, Marta Malikowska, Maciej Pesta, Sonia Roszczuk, Jan Sobolewski
współpraca dramaturgiczna: Piotr Gruszczyński
scenografia i kostiumy: Anna Met
muzyka i opracowanie muzyczne: Natalia Fiedorczuk-Cieślak
światła: Rafał Paradowski
ruch: Jan Sobolewski & ensemble
obsada: Marta Malikowska, Sonia Roszczuk, Maciej Pesta, Jan Sobolewski